Chỉ số LYM thấp có sao không? Chỉ số LYM thấp cảnh báo bệnh gì?

Chỉ số LYM là một trong những chỉ số quan trọng trong xét nghiệm máu, giúp đánh giá tình trạng sức khỏe tổng thể của bệnh nhân. Đồng thời, chỉ số này cũng hỗ trợ các bác sĩ phát hiện sớm những bất thường, từ đó đưa ra chẩn đoán chính xác và phương án điều trị kịp thời. Vậy, khi kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số LYM thấp, điều này có ý nghĩa gì đối với sức khỏe?

Chỉ số LYM thấp có sao không?

Lymphocyte (LYM) hay bạch cầu lympho là những tế bào máu đóng vai trò then chốt trong hệ miễn dịch của cơ thể. Chúng có khả năng “ghi nhớ” các tác nhân gây bệnh sau khi tiếp xúc lần đầu và tồn tại lâu dài. Khi cơ thể gặp lại cùng tác nhân, lympho sẽ kích hoạt phản ứng miễn dịch mạnh mẽ, nhanh chóng và kéo dài hơn so với lần đầu.

Chỉ số LYM được đo trong xét nghiệm công thức máu thường quy và phản ánh tỉ lệ lympho trong máu. Ở người khỏe mạnh, tỷ lệ này thường dao động khoảng 20 - 40%.

Khi LYM giảm xuống dưới 17%, điều này cho thấy cơ thể đang chịu tác động từ các yếu tố mạnh khiến tế bào lympho bị tiêu hao đáng kể, trong khi hệ miễn dịch không thể sản sinh đủ lượng tế bào để bù đắp. Hệ quả là khả năng phòng chống và tiêu diệt các tác nhân gây bệnh suy giảm, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng nghiêm trọng và có thể ảnh hưởng nặng đến sức khỏe tổng thể. 

Vì vậy, việc thăm khám và theo dõi y tế kịp thời là vô cùng quan trọng, giúp xác định nguyên nhân chính xác và đưa ra phương án điều trị phù hợp, bảo vệ hệ miễn dịch và ngăn ngừa những biến chứng nguy hiểm.

Nguyên nhân dẫn đến chỉ số LYM giảm

Chỉ số LYM giảm hay giảm bạch cầu lympho là tình trạng số lượng tế bào lympho trong máu thấp hơn mức bình thường, khiến hệ miễn dịch yếu đi và cơ thể dễ bị nhiễm trùng, khó chống lại các bệnh lý, đặc biệt ở những người mắc bệnh mạn tính hoặc đang điều trị ung thư. Dưới đây là các nguyên nhân phổ biến:

Nhiễm virus

Một số loại virus như cúm, sởi hoặc HIV có thể làm giảm số lượng lympho tạm thời hoặc kéo dài. Virus có khả năng ảnh hưởng đến tủy xương, nơi sản xuất các tế bào máu, gây gián đoạn quá trình tạo lympho. Riêng HIV, virus tấn công trực tiếp các tế bào miễn dịch, dẫn đến suy giảm nghiêm trọng chức năng miễn dịch của cơ thể.

Rối loạn tự miễn

Ở các bệnh tự miễn như lupus ban đỏ hệ thống (SLE), viêm khớp dạng thấp hay nhược cơ, hệ miễn dịch nhầm lẫn và tấn công các tế bào của cơ thể, trong đó có lympho. Kết quả là số lượng lympho giảm, làm suy yếu khả năng bảo vệ cơ thể trước các tác nhân gây bệnh.

Thiếu hụt dinh dưỡng

Khi cơ thể thiếu các vitamin và khoáng chất quan trọng như vitamin B12, folate, đồng và kẽm, quá trình sản xuất lympho sẽ bị ảnh hưởng. Sự thiếu hụt dưỡng chất khiến tế bào miễn dịch không được duy trì đầy đủ, dẫn đến số lượng lympho giảm và hệ miễn dịch suy yếu.

Bệnh lý về tủy xương

Tủy xương là nơi sản sinh các tế bào máu, bao gồm cả lympho. Các bệnh như thiếu máu bất sản, hội chứng rối loạn sinh tủy (myelodysplastic syndrome) hoặc các ung thư máu như bạch cầu và u lympho có thể gây tổn thương tủy xương, làm giảm sản xuất lympho. Hệ quả là cơ thể mất đi khả năng phòng chống nhiễm trùng một cách hiệu quả.

Điều trị y tế

Một số phương pháp điều trị ung thư như hóa trị và xạ trị có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến tủy xương, làm giảm khả năng sản xuất bạch cầu lympho. Ngoài ra, thuốc ức chế miễn dịch, chẳng hạn như corticosteroid hay một số thuốc chống động kinh, cũng có thể dẫn đến giảm lympho, khiến cơ thể dễ bị nhiễm trùng hơn.

Bệnh lý truyền nhiễm

Một số bệnh nhiễm trùng nặng như bệnh lao, viêm gan siêu vi hoặc các bệnh nhiễm trùng khác có thể làm giảm số lượng lympho trong máu. Những bệnh lý này làm suy yếu hệ miễn dịch, khiến cơ thể dễ mắc thêm các bệnh nhiễm trùng khác.

Nguyên nhân di truyền

Một số rối loạn di truyền có thể ảnh hưởng đến khả năng sản xuất lympho. Các hội chứng như Wiskott-Aldrich, DiGeorge (mất đoạn nhiễm sắc thể 22q11.2) hay suy giảm miễn dịch kết hợp nghiêm trọng (SCID) đều có thể gây giảm lympho, dẫn đến suy yếu hệ miễn dịch từ khi còn nhỏ.

Bệnh tự miễn

Một số bệnh tự miễn có thể làm giảm lympho thông qua việc hệ miễn dịch tấn công nhầm các tế bào lympho của chính cơ thể. Các tình trạng như u hạt, lupus, viêm khớp dạng thấp có thể ảnh hưởng đến số lượng lympho, khiến khả năng miễn dịch suy giảm và tăng nguy cơ mắc bệnh.

Rối loạn máu và ung thư

Những bệnh lý về máu như u lympho Hodgkin (ung thư phát triển từ tế bào lympho) và bệnh bạch cầu (ung thư các mô tạo máu) có thể làm giảm sản xuất lympho và tác động tiêu cực đến toàn bộ hệ miễn dịch.

Tác dụng phụ của thuốc điều trị

Một số loại thuốc có thể ảnh hưởng xấu đến sản xuất lympho. Xạ trị, hóa trị, cũng như thuốc ức chế miễn dịch như corticosteroid có thể gây giảm lympho. Điều trị viêm gan siêu vi với các thuốc như ribavirin và peginterferon cũng có thể ức chế tế bào lympho, làm giảm khả năng chống lại các bệnh nhiễm trùng.

Tiêu thụ rượu bia quá mức

Uống rượu bia thường xuyên hoặc trong thời gian dài có thể làm suy yếu hệ miễn dịch và ảnh hưởng đến tủy xương, nơi sản xuất tế bào máu. Việc tiêu thụ quá nhiều rượu bia có thể gây giảm lympho, khiến cơ thể dễ mắc các bệnh nhiễm trùng và các vấn đề sức khỏe khác.

Như vậy, giảm bạch cầu lympho có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm các bệnh lý mãn tính, tác dụng phụ của thuốc và những thói quen sống không lành mạnh. Khi gặp tình trạng này, việc thăm khám, theo dõi và điều trị y tế kịp thời là rất cần thiết nhằm ngăn chặn các biến chứng nghiêm trọng và bảo vệ sức khỏe hệ miễn dịch.

Chỉ số LYM thấp cảnh báo bệnh gì?

Theo các nghiên cứu, chỉ số lympho thấp có thể xuất phát từ một số nguyên nhân như sau:

Lao tuyến phế quản

Lao tuyến phế quản là bệnh khá phổ biến ở trẻ em và thường được phát hiện tình cờ khi chụp X-quang phổi. Các triệu chứng thường gặp gồm đổ mồ hôi ban đêm, ho kéo dài, và đôi khi kèm sốt lên đến 38°C. Tuy nhiên, với các phương pháp điều trị hiện đại, bệnh này thường được kiểm soát hiệu quả.

Chỉ số lympho thấp do lao kê (Miliary TB)

Lao kê là một dạng lao nặng, xảy ra khi vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis lan rộng qua đường máu, ảnh hưởng đến nhiều cơ quan. Tên “kê” xuất phát từ từ Latin “miliarius”, nghĩa là giống hạt kê, nhằm mô tả các tổn thương lao nhỏ đặc trưng ở các cơ quan bị ảnh hưởng.

Triệu chứng của lao kê thường phức tạp, khiến việc chẩn đoán và điều trị gặp nhiều khó khăn. Hiểu rõ tiến trình của bệnh giúp định hướng chiến lược điều trị và nâng cao hiệu quả chăm sóc bệnh nhân.

Lymphoma lymphosarcoma

Bệnh này thường gặp ở trẻ em, và bác sĩ thường áp dụng xạ trị hoặc hóa trị trong điều trị. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị không đồng đều, bệnh chỉ có thể được kiểm soát trong một khoảng thời gian nhất định.

Bệnh do bức xạ cấp - mạn tính

Bệnh này thường gặp ở những người tiếp xúc với bức xạ ion hóa cường độ cao. Biểu hiện đặc trưng là tủy xương suy giảm khả năng tái tạo máu, dẫn đến cơ thể dễ mắc các bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn và virus.

Để đánh giá chính xác chỉ số lymphocyte và ý nghĩa của các bất thường liên quan, người bệnh nên thực hiện xét nghiệm máu tại những cơ sở y tế uy tín, được trang bị hệ thống máy móc hiện đại và có đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm. Việc này giúp đảm bảo độ tin cậy của kết quả xét nghiệm, đồng thời hỗ trợ bác sĩ nhận diện đúng nguyên nhân khi chỉ số LYM thấp hơn mức cho phép. 

Từ đó, bác sĩ có thể chỉ định các xét nghiệm chuyên sâu cần thiết và xây dựng phác đồ chẩn đoán, điều trị phù hợp, làm rõ chỉ số LYM thấp có sao không và liệu tình trạng này đang cảnh báo những bệnh lý tiềm ẩn nào trong cơ thể.