Đau thần kinh tọa có quan hệ được không? Các tư thế quan hệ phù hợp

Tình dục là một phần quan trọng của sức khỏe thể chất và tinh thần. Tuy nhiên, khi bị đau thần kinh tọa, nhiều người lo lắng việc quan hệ có thể làm cơn đau tái phát hoặc tổn thương dây thần kinh nặng hơn.

Đau thần kinh tọa có quan hệ được không?

Theo các chuyên gia cơ xương khớp và thần kinh, người bệnh đau thần kinh tọa hoàn toàn có thể quan hệ tình dục an toàn, miễn là họ tuân thủ các nguyên tắc về tư thế và cường độ để tránh tăng áp lực lên cột sống thắt lưng. Theo đó, để đảm bảo an toàn, người bệnh đau thần kinh tọa khi quan hệ tình dục cần:

• Tránh tư thế kích hoạt đĩa đệm: Bất kỳ động tác nào gây ưỡn lưng quá mức (duỗi thắt lưng), xoay hông mạnh hoặc nâng chân cao/giữ thẳng đều có thể làm tăng áp lực lên các đĩa đệm, khiến cơn đau bùng phát dữ dội.
• Lắng nghe cơ thể là nguyên tắc quan trọng nhất. Nếu trong hoặc sau khi quan hệ thấy đau tăng, tê lan rộng, yếu chân hoặc mất cảm giác, người bệnh cần dừng ngay việc quan hệ tình dục và liên hệ bác sĩ chuyên khoa.

Tác động của đau thần kinh tọa đến đời sống tình dục

Đau thần kinh tọa không chỉ ảnh hưởng thể chất mà còn tác động sâu đến tâm lý và mối quan hệ vợ chồng. Dưới đây là những tác động của đau thần kinh tọa đến đời sống tình dục, bạn đọc có thể tham khảo:

Giảm khả năng vận động và linh hoạt cơ thể

Cơn đau thần kinh tọa khiến người bệnh khó thực hiện các động tác cần thiết trong quan hệ tình dục. Cụ thể:

• Khó xoay người, gập lưng, cúi hoặc duỗi chân do co cứng cơ lưng dưới và cơ mông.
• Đau lan xuống mông, đùi, cẳng chân khi thay đổi tư thế.
• Mất sự linh hoạt ở khớp hông khiến việc nâng chân hoặc quỳ gập trở nên đau đớn.

Kết quả, người bệnh thường tránh né hoặc rút ngắn thời gian quan hệ dẫn đến sự không thoải mái cho cả hai.

Ảnh hưởng đến tâm lý

Đau thần kinh tọa kéo dài làm suy giảm ham muốn và tự tin trong chuyện chăn gối.

• Lo lắng, sợ đau khiến người bệnh căng thẳng trước và trong khi quan hệ.
• Tự ti về cơ thể do dáng đi khập khiễng hoặc không thể duy trì tư thế lâu.
• Ở nam giới, đau thần kinh tọa mãn tính có thể giảm lưu thông máu đến dương vật, gây rối loạn cương dương tạm thời.

Theo nghiên cứu, hơn 60% người bị đau lưng mạn tính báo cáo giảm tần suất và chất lượng đời sống tình dục.

Mất kết nối cảm xúc giữa hai người

Khi một bên đau đớn, đời sống chăn gối bị gián đoạn, dễ dẫn đến hiểu lầm. Người khỏe mạnh có thể hiểu nhầm là thiếu quan tâm trong khi người bệnh cảm thấy áp lực, tội lỗi, làm tăng căng thẳng trong mối quan hệ. Tình trạng này kéo dài sẽ khiến khoảng cách cảm xúc hình thành, ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình.

Các tư thế quan hệ phù hợp cho người bị đau thần kinh tọa

Chọn tư thế đúng giúp giảm áp lực lên cột sống thắt lưng và dây thần kinh tọa. Dưới đây là 3 tư thế an toàn được bác sĩ khuyến nghị.

Tư thế nằm nghiêng song song

Cả hai cùng nằm nghiêng giúp giảm tối đa áp lực lên vùng thắt lưng - cùng. Ở tư thế này, cả hai nằm nghiêng về một phía (người bệnh ở trong hoặc ngoài tùy sở thích). Người bệnh gối đầu lên tay hoặc gối, chân dưới duỗi thẳng, chân trên co nhẹ. Bạn đời ôm từ phía sau, di chuyển nhẹ nhàng, không xoay hông mạnh.

Lợi ích: Không cần ưỡn lưng, phù hợp với người đau một bên hông hoặc mông.

Tư thế người bị đau nằm ngửa

Tư thế này giúp người bệnh kiểm soát tốt mức độ chuyển động và giảm tải lên lưng. Người bệnh nằm ngửa, đặt gối mỏng (5 - 10cm) dưới vùng thắt lưng để duy trì đường cong tự nhiên của cột sống. Bạn đời ở trên, chống tay hoặc khuỷu tay, tránh đè ép trực tiếp lên bụng hoặc hông người bệnh. Di chuyển chậm rãi, không đẩy hông quá mạnh.

Lợi ích: Giảm 70 - 80% áp lực lên đĩa đệm so với tư thế truyền thống.

Tư thế người bị đau ở trên nhưng chống tay, không gập lưng quá mức

Người bệnh chủ động kiểm soát tốc độ và độ sâu từ đó giảm nguy cơ đau đột ngột. Người bệnh quỳ gối hoặc ngồi lên bạn đời nhưng chống hai tay thẳng (không gập người về trước), giữ lưng thẳng, chỉ di chuyển hông nhẹ nhàng theo nhịp. Bạn đời nằm ngửa, hỗ trợ bằng cách nâng nhẹ hông.

Lợi ích: Người bệnh tự điều chỉnh khi thấy đau, tránh cử động bất ngờ.

Khi nào người bị đau thần kinh tọa nên tránh quan hệ tình dục?

Mặc dù quan hệ tình dục có thể mang lại lợi ích tinh thần và thể chất khi thực hiện đúng cách nhưng có những giai đoạn bệnh nguy hiểm mà người bệnh cần kiêng tuyệt đối để tránh gây tổn thương vĩnh viễn cho dây thần kinh.

Dấu hiệu cần kiêng tuyệt đối

Hãy dừng ngay mọi hoạt động tình dục và tham khảo ý kiến bác sĩ nếu bạn gặp bất kỳ dấu hiệu nào sau đây vì đây là tín hiệu của tình trạng chèn ép thần kinh nặng hoặc viêm cấp:

• Cơn đau cấp tính dữ dội:
  • Đau dữ dội từ thắt lưng lan xuống tận gót chân hoặc bàn chân.
  • Cơn đau không giảm khi nghỉ ngơi, thậm chí đau tăng khi ho hoặc hắt hơi.
  • Cơn đau khiến người bệnh không thể tìm được tư thế giảm đau (đặc biệt là khi nằm).
• Thiếu sót thần kinh rõ rệt:
  • Tê yếu chân rõ rệt: Cảm thấy rớt bàn chân hoặc không thể nhấc được ngón chân/bàn chân, gây khó khăn khi đi lại.
  • Mất cảm giác ở vùng bẹn, quanh hậu môn và sinh dục (dấu hiệu cảnh báo hội chứng chùm đuôi ngựa).
• Dấu hiệu viêm cấp: Sưng, nóng khu vực mông hoặc thắt lưng kèm theo sốt nhẹ không rõ nguyên nhân khác.

Tình trạng bệnh lý đặc biệt

Người bệnh cần kiêng quan hệ nếu các kết quả chẩn đoán và chỉ định của bác sĩ cho thấy:

• Thoát vị đĩa đệm mức độ nặng: Khi phim chụp MRI cho thấy đĩa đệm chèn ép rõ lên ống sống hoặc có mảnh vỡ rời ra, đi kèm triệu chứng đau dữ dội, tê yếu chân hoặc dấu hiệu chèn ép thần kinh.
• Chỉ định nghỉ ngơi tuyệt đối: Bác sĩ yêu cầu nghỉ ngơi tại giường tuyệt đối trong 1 - 2 tuần đầu điều trị (giai đoạn đau cấp) để giảm áp lực tối đa lên đĩa đệm.
• Hội chứng chùm đuôi ngựa: Đây là tình trạng cấp cứu cần can thiệp ngoại khoa ngay lập tức. Dấu hiệu bao gồm mất kiểm soát tiểu tiện hoặc đại tiện (táo bón hoặc bí tiểu đột ngột) và tê bì vùng yên ngựa.

Đau thần kinh tọa có quan hệ được không? Câu trả lời là có, nếu bạn chọn tư thế phù hợp, cử động nhẹ nhàng và lắng nghe cơ thể. Quan hệ tình dục không chỉ không làm bệnh nặng thêm mà còn giúp giảm đau, cải thiện tâm lý và tăng gắn kết vợ chồng - những yếu tố quan trọng trong hành trình hồi phục. Tuy nhiên, không được chủ quan. Trong giai đoạn đau cấp, thoát vị nặng hoặc có chỉ định nghỉ ngơi tuyệt đối, hãy kiêng quan hệ để tránh tổn thương dây thần kinh nghiêm trọng.